Kể cả những “cây đa cây đề” viết sách cũng không thành công bằng tác giả nước ngoài
Đơn vị chuyên làm sách kinh tế như Alphabooks từng phát hành một số đầu sách dịch có tiếng vang như Quốc gia khởi nghiệp, Nền giáo dục của người giàu, bộ sách Vua bán sỉ, bộ sách 101 ý tưởn g, bộ sách sự thực về (làm giàu từ mạng tầng lớp, nghệ thuật thương lượng, khách hàng muốn mua gì)… Sách dịch, Mặc dù cập nhật các kiến thức mới của thế giới, nhưng để ứng dụng vào thực tại Việt Nam thì không dễ.
Điều đó có nghĩa, tìm sách hay đã khó, nhưng sách hay mà phổ quát còn khó hơn. Trong đó, chỉ có sách khoa học từng lớp là thành công, 2 nhóm sách còn lại, hoặc chưa có tác phẩm, hoặc chẳng thể duy trì sau một đôi cuốn. Cùng đoạt giải ở hạng mục Nghiên cứu của giải Sách hay 2013 là cuốn Thần, người và đất Việt của tác giả trong nước Tạ Chí Đại Trường (được NXB Văn hóa thông tin in lại năm 2006).
Có những dòng sách “không ai hơn người Việt” “Riêng về văn hóa, văn chương và lịch sử Việt Nam thì không ai viết hơn được người Việt” - đó là khẳng định của bà Quách Thu Nguyệt, nguyên Giám đốc NXB Trẻ, thành viên Ban thường trực dự án Sách hay với TT&VH.
Sách Việt mạnh về văn hóa và khoa học tầng lớp, yếu về khoa học tự nhiên. Theo bà Nguyệt, thường chỉ có sách văn học mới phổ thông, như Tốt tô chan bên cửa sổ, Chuyện nghề của Thủy (2013), Trăm năm đơn chiếc (2012), Nỗi buồn chiến tranh (2011).
Một nguyên do khác là: tri thức của người Việt cũng có độ chênh so với thế giới, lại “bụt chùa nhà không thiêng”. Chính các mẹo mực này là nhu cầu của độc giả” - chị Nguyễn Việt Hà, đại diện Alphabooks cho biết.
Về sách kinh tế - quản trị, có một thực tế khập khiễng Các nhà quản lý doanh nghiệp luôn khẳng định “phải tìm cách thích ứng với môi trường kinh doanh Việt Nam, không thể ứng dụng cứng nhắc tư duy nước ngoài” (như Nguyễn Cảnh Bình, Giám đốc Alphabooks, nói với các du học trò về nước trong một cuộc gặp).
Điều này gần như là tất nhiên, bởi về văn hóa, tính nết và xã hội thì thường người Việt hiểu rõ hơn, còn người nước ngoài cùng lắm là đóng góp vài góc nhìn mới lạ.
Sách ra từ năm 1999 (NXB Trẻ). Nên chi, mới chỉ có vài tác phẩm lẻ chứ chưa thực thụ có dòng sách kinh tế - quản trị có hệ thống của người Việt. Mi Ly Thể thao & Văn hóa.
Chính BTC giải cũng nhấn: “Sách xuất bản đã lâu, nhưng đến với độc giả Việt Nam còn quá ít”. Lý giải cho khó khăn của dòng sách khoa học, bà Nguyệt nói: “Sách khoa học thường là công trình cả đời của người nghiên cứu, mà chế độ nhuận bút lại quá thấp, không thể bù đắp được công sức của họ”.
Một phần do bản tính dân tộc, một phần do hệ thống giáo dục. 2 đầu sách kinh tế trong nước, đoạt giải Sách hay 2012 và 2011 Người Việt khó viết sách khoa học và kinh tế Khi còn làm ở NXB Trẻ, bà Quách Thu Nguyệt từng xây dựng “Tủ sách kiến thức và thời đại” gồm các nhóm: khoa học từng lớp, khoa học tự nhiên và khoa học kỹ thuật. Trong giải Sách hay 2012 và 2013, BTC còn không tìm được sách trong nước để trao giải cho mảng quản trị.
Để khuyến khích tác giả trong nước, Alphabooks cũng từng xuất bản vài đầu sách kinh tế do người Việt viết, như Kiếm tiền trên mạng , Contact Center - Nghề dịch vụ khách hàng qua điện thoại… Điểm đặc trưng của sách kinh tế do người Việt viết là không tả những “triết lý kinh doanh cao siêu mà thiên về thực hành, mẹo mực trong kinh dinh.
Nhưng ở Việt Nam hiện nay, sách kinh tế hầu như đều là sách dịch. Mặc dầu vậy, người nước ngoài lại mạnh về tư liệu.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét