Các Hàng hóa bị “bỏ rơi” phải gắn với trách nhiệm của người vận tải.

Ngọc Linh

Hiện thời, hàng hóa thuộc Danh mục cấm NK, cấm XK, tạm ngừng NK, tạm ngừng XK (lốp ô tô đã qua dùng, áo quần đã qua dùng, phế liệu…) đang tồn đọng nhiều tại cảng Hải Phòng do DN Việt Nam từ chối nhận hàng, DN nước ngoài chối từ xử lý hàng hóa tồn đọng. Để xử lý số hàng hóa tồn đọng này, cơ quan Hải quan đang gặp nhiều khó khăn do phí tổn xử lý lớn.

Ảnh: T. Để tránh nảy sinh những khó khăn, liên can đến hoạt động kinh doanh TNTX, theo Bộ Tài chính, Tổng cục thương chính cần nghiên cứu, bổ sung quy định về trách nhiệm của người vận chuyển biển (đại lý, hàng tàu) trong những trường hợp chuyển vận vào Việt Nam nhưng hàng hóa bị trường đoản cú (không có người nhận, người gửi thông tin từ hoặc không hồi đáp) nhưng lại là hàng hóa thuộc diện cấm XK, cấm NK hoặc XK, NK phải có giấy phép.

Trong công tác quản lý thương chính đối với hàng TNTX, Bộ Tài chính tiếp chỉ đạo Tổng cục Hải quan kết hợp với các lực lương chức năng thuộc các bộ, ngành hệ trọng tăng cường các biện pháp rà soát, giám sát nhằm hạn chế nguy cơ thẩm lậu hàng hóa vào thị trường nội địa.

Cụ thể, theo quy định tại Luật thương chính năm 2005, Nghị định 154/2005/NĐ-CP kho ngoại quan là kho lưu giữ hàng hóa đã làm thủ tục thương chính được gửi để chờ XK hoặc hàng hóa chờ xuất ra nước ngoài hoặc NK vào Việt Nam.

Như tăng cường cơ chế giám sát hàng hóa TNTX trong quá trình từ khi TN đến khi TX; tăng cường sự phối hợp với các lực lượng chức năng để thẩm tra, kiểm soát hàng TNTX trong quá trình lưu thông trong nội địa… Song song với việc tăng cường quản lý đối với hàng kinh doanh TNTX, hàng hóa gửi kho ngoại quan để chờ xuất đi nước khác cũng cần có biện pháp quản lý hạp.

Hàng hóa từ kho ngoại quan đưa ra nước ngoài được xuất qua các cửa khẩu quốc tế; cửa khẩu chính và các địa điểm khác do Thủ tướng Chính phủ quy định. Về phía Bộ Tài chính, công tác quản lý kho ngoại quan sẽ có chỉ dẫn cụ thể theo hướng kho ngoại quan được lưu giữ hàng hóa theo loại hình này nếu thuộc địa bàn quản lý của chi cục Hải quan cửa khẩu nhập hoặc cửa khẩu xuất.

Bình. Bên cạnh đó, Tổng cục thương chính cũng thống nhất với nhiều ý kiến cho rằng nên nới rộng quy định đối với cửa khẩu xuất hàng. Chính thành thử, để bảo đảm tính hợp nhất của các văn bản quy phạm pháp luật và quy định của các bộ, ngành, Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan đề nghị Bộ công thương nghiệp không quy định về các điều kiện về cấp mã số kinh dinh đối với kho ngoại quan, về hàng hóa gửi kho ngoại quan tại Thông tư của Bộ Công Thương cũng như không đưa ra những quy định vận dụng chung cho hàng kinh doanh TNTX và gửi kho ngoại quan, vì đây là 2 loại hình khác nhau.

Mặt khác, hàng hóa gửi kho ngoại quan phải làm thủ tục thương chính, chịu sự giám sát của cơ quan Hải quan, chủ kho ngoại quan có nghĩa vụ trong việc bảo quản lưu giữ và xử lý hàng hóa trong kho; kho ngoại quan được cơ quan thương chính cấp mã cửa khẩu; hàng hóa gửi kho ngoại quan gồm nhiều chủng loại khác nhau, có thể thuộc quyền sở hữu của chủ hàng nước ngoài.

Điều này giảng giải vì sao quy định về điều kiện cấp mã số kinh dinh đối với kho ngoại quan và DN có hàng hóa gửi kho ngoại quan tại Thông tư 05 là chưa phù hợp. 800 container hàng quá hạn làm thủ tục thương chính, trong đó phần lớn là hàng kinh doanh TNTX. Theo đó, Bộ Tài chính đang đề nghị Bộ công thương nghiệp bổ sung quy định trong trường hợp hàng hóa tải vào Việt Nam bị từ thì đại diện hãng tàu, đại lý hàng hóa, các DN kinh doanh kho bãi có bổn phận xuất trình hàng hóa và các giấy má liên tưởng cho cơ quan thương chính soát, khám và tạm giữ hàng hóa (trong trường hợp hàng có dấu hiệu vi phạm) theo quy định và chịu mọi phí liên hệ.

Hiện Thông tư 05/2013/TT-BCT không yêu cầu DN kinh dinh TNTX mặt hàng đông lạnh, DN đề nghị cấp mới mã số kinh dinh TNTX phải có công nhận đã hoàn thành thủ tục Hải quan đối với hàng hóa kinh dinh TNTX đã thực hiện trước đó, dẫn đến khó khăn cho cơ quan thương chính trong công tác quản lý thanh khoản hồ sơ hàng hóa TNTX. Địa điểm làm thủ tục Hải quan là chi cục Hải quan quản lý kho ngoại quan.

Do đó, để quản lý hàng hóa kinh dinh TNTX, Bộ Tài chính yêu cầu Bộ công thương nghiệp bổ sung quy định việc cấp mới mã số kinh dinh TNTX cho thương gia đã có mã số theo Điều 21 Thông tư 05/2013/TT-BCT và cấp lại mã số kinh dinh TNTX phải có văn bản của Tổng cục thương chính xác nhận DN đã hoàn tất quy định luật pháp về thương chính đối với hàng hóa kinh doanh TNTX đã tham dự trước đó.

Theo thống kê, tại cảng Hải Phòng hiện còn hơn 1. Ngoài ra, việc chắt lọc DN dự hoạt động kinh doanh TNTX cũng phải chú trọng. Tuy nhiên, việc TX hàng hóa qua cửa khẩu phụ ngoài khu kinh tế và lối mở nằm ngoài khu kinh tế yêu cầu địa phương cần có cơ chế luôn đánh giá, phân loại, chỉ cho phép những DN chấp hàng tốt luật pháp thương chính, luật pháp thuế… được hoạt động kinh doanh TNTX qua cửa khẩu phụ, lối mở.

Tổng cục Hải quan cho rằng, do những đặc thù và đề nghị quản lý của cơ quan Hải quan nên một số quy định tại Thông tư 05 là chưa ăn nhập. Công chức Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng KV 3 kiểm tra container hàng NK. Do đó, hàng hóa từ nước ngoài gửi kho ngoại quan chưa thể xác định được là NK vào nội địa hay xuất đi nước thứ ba, cũng chưa thể xác định sẽ xuất đi qua các cửa khẩu biên thuỳ phía Bắc hay đi qua các cửa khẩu khác.